Structureel verpakkingsontwerp en duurzaamheid
29 april 2027 – 28 mei 2027
Verpakking speelt een cruciale rol in het succes van een product. Ze beschermt de inhoud, ondersteunt logistieke processen, draagt bij aan de merkbeleving en beïnvloedt aankoopgedrag. Tegelijk staan bedrijven voor steeds grotere uitdagingen op het vlak van duurzaamheid, circulariteit, regelgeving en kostenbeheersing. Een doordacht verpakkingsontwerp vereist daarom veel meer dan een aantrekkelijk concept alleen.
De opleiding “Structureel verpakkingsontwerp en duurzaamheid” biedt deelnemers een volledig overzicht van het verpakkingsontwerpproces, van de eerste briefing tot de uiteindelijke materiaal- en ontwerpkeuzes. Daarbij wordt niet alleen gekeken naar functionaliteit en gebruiksgemak, maar ook naar technische haalbaarheid, productieprocessen, recyclage, milieuprestaties en de steeds strengere wetgevende vereisten.
Tijdens de opleiding maken deelnemers kennis met de eigenschappen, mogelijkheden en beperkingen van uiteenlopende verpakkingsmaterialen zoals karton, papier, kunststof, glas, metaal en hout. Ze leren hoe ontwerpkeuzes de prestaties van een verpakking beïnvloeden en hoe verschillende materialen kunnen bijdragen aan een optimale balans tussen functionaliteit, kostprijs, consumenteneisen en duurzaamheid.
De opleiding heeft een erg praktijkgerichte aanpak. Theorie wordt telkens gekoppeld aan concrete cases, ontwerpvoorbeelden en methodieken uit de industrie. Deelnemers maken kennis met verschillende ontwerp- en innovatietools die hen helpen om verpakkingsvraagstukken gestructureerd aan te pakken en onderbouwde keuzes te maken. Bovendien is er ruimte om eigen praktijkcases aan te brengen.
Na afloop beschikken deelnemers over een breed en geïntegreerd inzicht in structureel verpakkingsontwerp. Ze begrijpen hoe technische, commerciële, milieukundige en wettelijke factoren elkaar beïnvloeden en zijn beter uitgerust om verpakkingsprojecten succesvol te begeleiden in een snel veranderende markt.
Deel deze opleiding
Deze opleiding richt zich tot professionals die betrokken zijn bij de ontwikkeling, selectie, evaluatie of verduurzaming van verpakkingen. Zowel technische als commerciële profielen zullen handvaten aangereikt krijgen om verpakkingsbeslissingen beter te onderbouwen.
- Packaging designers en verpakkingsingenieurs.
- Productontwikkelaars en R&D-medewerkers.
- Verpakkingstechnologen en verpakkingsspecialisten.
- Innovatie- en projectmanagers.
- Product designers en industrieel ontwerpers.
- Aankoopverantwoordelijken en materiaalspecialisten.
- Brand managers en marketingprofessionals die betrokken zijn bij verpakkingsontwikkeling.
- Duurzaamheidsmanagers, CSR-verantwoordelijken en milieucoördinatoren.
- Medewerkers actief in sectoren met een sterke verpakkingsfocus, zoals voeding, dranken, cosmetica, farmacie, consumentengoederen en retail.
- Consultants die bedrijven begeleiden rond verpakking, productontwikkeling of duurzaamheid.
Voorkennis
Een achtergrond in productontwikkeling, verpakkingsontwikkeling, engineering of duurzaamheid is een voordeel, maar geen absolute vereiste. De opleiding is toegankelijk voor zowel ervaren professionals als deelnemers die hun kennis van verpakkingsontwerp willen uitbreiden.Een algemene technische basiskennis volstaat om de opleiding optimaal te kunnen volgen. De verschillende verpakkingsmaterialen, hun productieprocessen, toepassingsmogelijkheden en beperkingen worden stapsgewijs geïntroduceerd. Hierdoor kunnen deelnemers de voor- en nadelen van verschillende oplossingen beter leren afwegen op basis van criteria zoals kostprijs, duurzaamheid, recycleerbaarheid, verwerkbaarheid, gebruikerservaring en technische prestaties.
Evaluatie
De evaluatie van de cursus is gebaseerd op de actieve toepassing van theoretische kennis en methoden op een ontwerptraject dat door elke deelnemer wordt uitgewerkt. Gedurende de opleiding wordt van de deelnemers verwacht dat zij ofwel een reële case uit hun professionele context, ofwel een fictief project gebruiken om de in de lessen behandelde concepten te integreren en aan te tonen. Het project vormt de rode draad doorheen de verschillende sessies en biedt mogelijkheden om ontwerpmethodieken, materiaalinzichten en duurzaamheidsaspecten in de praktijk toe te passen. Hoewel vertrouwelijkheid in sommige gevallen het gebruik van een reële case kan beperken, zijn fictieve cases even waardevol. Het belangrijkste doel van de evaluatie is na te gaan in welke mate de deelnemer de inhoud van de opleiding kan vertalen naar en contextualiseren binnen een concreet verpakkingsontwerpscenario.Attest van deelname
Deelnemers ontvangen een attest van deelname.Prof. dr. ir. Roland ten Klooster
Roland ten Klooster is professor Packaging Design and Management en promotor van de NVC-leerstoel Packaging Design and Management aan de faculteit Engineering Technology van de Universiteit Twente (Nederland). Zijn onderzoeksinteresses richten zich onder meer op de rol van verpakkingen binnen duurzaamheid, het ontwerpen van gebruiksvriendelijke verpakkingen, de invloed van verpakkingsontwerp op consumentengedrag, het sealen van kunststof folies, nieuwe op cellulose gebaseerde materialen en de verwerking van verpakkingen op snel draaiende verpakkingslijnen.Professor ten Klooster is tevens lid van het Committee of Independent Experts van het Netherlands Institute for Sustainable Packaging. Daarnaast is hij werkzaam als ontwerper en consultant bij Plato Product Consultants, waar hij organisaties ondersteunt bij uiteenlopende verpakkingsgerelateerde vraagstukken.
Dag 1 – Van functie naar vorm: de basis van verpakkingsontwerp
De eerste opleidingsdag legt het fundament voor het volledige ontwerpproces. Deelnemers krijgen inzicht in de verschillende functies van verpakkingen en ontdekken hoe deze de structurele vormgeving beïnvloeden. Er wordt aandacht besteed aan probleemgericht denken, het analyseren van ontwerpuitdagingen en het vertalen van behoeften en vereisten naar concrete ontwerpconcepten.Daarnaast wordt het volledige ontwerpproces doorlopen, van briefing en analyse tot conceptontwikkeling en eerste schetsen. Ook de invloed van verpakkingsontwerp op consumentenperceptie komt aan bod. Deelnemers ontdekken hoe functionele en esthetische keuzes bijdragen aan merkbeleving, gebruiksgemak en aankoopgedrag.
Datum: donderdag 29 april 2027
Dag 2 – Papier, karton en drukwerk: structuur en strategie
Tijdens deze dag staat het ontwerpen met papier en karton centraal. Deelnemers verdiepen zich in de eigenschappen van deze materialen, de specifieke aandachtspunten bij het ontwerp ervan en de relatie tussen verpakkingsstructuur, bedrukking en productbescherming. Aan de hand van praktijkvoorbeelden wordt getoond hoe materiaalkeuzes en ontwerpbeslissingen elkaar beïnvloeden.Daarnaast maken deelnemers kennis met verschillende gestructureerde innovatiemethodieken en analysetools, zoals TRIZ, QFD, Ishikawa en FMEA. Deze methodes helpen om problemen systematisch te analyseren, risico's in kaart te brengen en innovatieve oplossingen te ontwikkelen. De sessie wordt ondersteund door praktijkcases die de vertaalslag naar de dagelijkse verpakkingspraktijk maken.
Datum: vrijdag 30 april 2027
Dag 3 – Creativiteit en materialen: ontwerpen met innovatie als uitgangspunt
Innovatie begint met creativiteit. Daarom staat deze dag in het teken van ontwerptechnieken en methodieken die creatief denken stimuleren en helpen om tot vernieuwende verpakkingsconcepten te komen. Deelnemers leren hoe ze ideeën kunnen genereren, evalueren en omzetten in haalbare oplossingen.Vervolgens verschuift de focus naar kunststofverpakkingen, zowel rigide als flexibele toepassingen. De verschillende materialen, hun eigenschappen en de meest voorkomende ontwerpuitdagingen worden uitgebreid besproken aan de hand van concrete voorbeelden. Tot slot wordt ingezoomd op verpakkingen in glas, waarbij aandacht wordt besteed aan de specifieke ontwerpmogelijkheden, beperkingen en technische aandachtspunten van dit materiaal.
Datum: donderdag 13 mei 2027
Dag 4 – Metaal, hout en slimme verpakkingen: meerwaarde creëren door ontwerp
Deze opleidingsdag behandelt een aantal meer gespecialiseerde verpakkingsmaterialen en technologieën. Deelnemers ontdekken hoe metaal en hout kunnen worden ingezet binnen verpakkingsconcepten en welke structurele, functionele en esthetische mogelijkheden deze materialen bieden.Daarnaast komen smart packaging-oplossingen, etikettering en sleeving-technieken aan bod. Er wordt eveneens aandacht besteed aan geavanceerde technische hulpmiddelen zoals FEM-simulaties, die gebruikt kunnen worden om verpakkingsprestaties te voorspellen en ontwerpen te optimaliseren. Tot slot leren deelnemers hoe kostprijsberekeningen kunnen worden ingezet om ontwerpkeuzes financieel te onderbouwen.
Datum: donderdag 14 mei 2027
Dag 5 – Machines, regelgeving en duurzaamheid: verpakkingen in hun bredere context
Een goed verpakkingsontwerp kan niet los worden gezien van de productieomgeving waarin het moet functioneren. Daarom krijgen deelnemers een overzicht van verpakkingsmachines en productielijnen en leren zij hoe deze de ontwerpvrijheid en materiaalkeuzes beïnvloeden.Daarnaast wordt aandacht besteed aan intellectuele eigendom en de bescherming van innovatieve verpakkingsconcepten. Een belangrijk deel van de dag focust op duurzaamheid en circulair ontwerpen. Deelnemers maken kennis met verschillende richtlijnen, evaluatiemethodes en sectorinitiatieven die bedrijven ondersteunen bij de ontwikkeling van recycleerbare en toekomstgerichte verpakkingen. Ook verpakkingen voor duurzame gebruiksgoederen komen aan bod, met bijzondere aandacht voor levensduur, hergebruik en prestaties op lange termijn.
Datum: vrijdag 27 mei 2027
Dag 6 – De details die het verschil maken: componenten en toekomstbestendige verpakkingen
De laatste dag richt zich op verpakkingscomponenten die vaak een grote impact hebben op de prestaties, functionaliteit en recycleerbaarheid van een verpakking. Onder meer seals, coatings, doppen, sluitingen en lijmen worden besproken, waarbij zowel technische vereisten als duurzaamheidsaspecten aan bod komen.Tijdens de afsluitende sessie worden alle inzichten uit de opleiding samengebracht. Aan de hand van praktijkvoorbeelden en cases uit de industrie wordt bekeken hoe de verschillende ontwerpkeuzes elkaar beïnvloeden en hoe een geïntegreerde aanpak leidt tot betere verpakkingsoplossingen. Deelnemers krijgen hierbij de kans om de opgedane kennis te vertalen naar hun eigen professionele uitdagingen.
Datum: vrijdag 28 mei 2027
Praktisch
Volledige opleiding: € 2.160
De deelnameprijs omvat lesgeld, frisdranken of koffie.
Betaling gebeurt na ontvangst van de factuur. Alle facturen zijn betaalbaar dertig dagen na dagtekening. Alle vermelde bedragen zijn vrij van btw.
Kortingen
- Indien minstens één deelnemer van een bedrijf inschrijft voor de volledige opleiding, wordt voor alle bijkomende gelijktijdige inschrijvingen van hetzelfde bedrijf een korting van 20% verleend. Facturatie gebeurt dan d.m.v. een gezamenlijke factuur.
- Voor bedrijven die ressorteren onder paritair comité 118 of 220 voorziet Alimento in een tegemoetkoming.
- Personeelsleden van de UGent genieten bijzondere voorwaarden, mail ons voor meer informatie.
Annulering
Bij annulering tot uiterlijk 1 week voor de cursus blijft 25% van de deelnemingsbijdrage verschuldigd. Bij latere annulering wordt het volledig bedrag aangerekend, wat dan wel recht geeft op alle documenten die aan de deelnemers ter beschikking werden gesteld tijdens de cursus.
Annuleren dient schriftelijk te gebeuren.
Vervanging van aangemelde personen is enkel mogelijk voor deelnemers die geen getuigschrift van postacademische opleiding beogen.
KMO-portefeuille
Universiteit Gent aanvaardt betalingen via de KMO-portefeuille,
gebruik authorisatiecode DV.O103 194.
Meer info vindt u op www.kmo-portefeuille.be